Test SENA 60S – nowy system komunikacji do kasków motocyklowych

Właściwie mieliśmy SENA 60S w redakcji już krótko przed targami EICMA 2024, jednak wtedy jeszcze z przedprodukcyjną wersją oprogramowania. Miała ona wówczas pewne ograniczenia, dlatego przesunęliśmy test na początek sezonu 2025. Teraz, po kilku tygodniach intensywnego użytkowania SENA 60S pomiędzy Barceloną a Wiedniem, prezentujemy wynik naszego testu. Nowy 60S ma jasne momenty, którym jednak towarzyszą też ciemne strony. Ale po kolei...

Zaczynamy, podobnie jak zapewne większość klientów, od montażu 60S. Jak w wielu obecnych systemach komunikacji, uchwyt można przykleić na zewnątrz kasku za pomocą podkładek klejowych albo zamocować klamrą do skorupy kasku. Podczas gdy wariant klejony jest kompatybilny niemal z każdym kaskiem, przydatność klamry zależy od tego, czy wnętrze kasku i wewnętrzna strona skorupy są sklejone oraz jak szeroka jest dolna krawędź kasku. Powszechna praktyka – ale SENA w 60S idzie o krok dalej.

Na szczególne wyróżnienie zasługuje fakt, że w zestawie znajdują się aż dwa różne uchwyty do kasku. Jeden uchwyt wyposażony jest w stały mikrofon na wysięgniku, co czyni go idealnym do kasków typu jet i innych otwartych. Drugi wykorzystuje system modułowy: mikrofon i głośnik podłącza się tu przez USB-C i montuje bezpośrednio wewnątrz kasku – idealne rozwiązanie do kasków integralnych lub systemowych. W praktyce daje to realną wartość dodaną, szczególnie dla jeźdźców, którzy regularnie zmieniają kaski. Sedno sprawy: dzięki nowemu magnetycznemu mechanizmowi blokującemu 60S można błyskawicznie przenieść z jednego uchwytu na drugi – wystarczy krótki ruch ręką i system komunikacji siedzi bezpiecznie na nowym kasku. To oszczędza czas i znacznie zwiększa praktyczność na co dzień.

Jeśli chodzi o koncepcję obsługi 60S, SENA pozostaje wierna sobie i stawia na znaną już zasadę sterowania: duże pokrętło, którym można m.in. regulować głośność lub przełączać utwory, oraz trzy dodatkowe przyciski – jeden do funkcji interkomu (przeważnie Mesh), jeden do smartfona i jeden do funkcji specjalnych. Kto korzystał już z systemu SENA takiego jak 50S, od razu się odnajdzie. Wszyscy inni potrzebują krótkiej aklimatyzacji, ale najważniejsze podstawowe funkcje, jak sterowanie muzyką, odbieranie połączeń czy włączanie i wyłączanie interkomu Mesh, szybko się przyswaja. Jedynym naprawdę nowym przyciskiem jest przełącznik latarki, po raz pierwszy zamontowanej w 60S. Ten gadżet może się przydać w ciemności, ale w codziennym użytkowaniu korzystałem z niego rzadko.

W praktyce obsługa działa niezawodnie. Elementy sterujące są dobrze wyczuwalne, nawet w grubych rękawicach. Ergonomia jest solidna, wszystko sprawia wrażenie wysokiej jakości i wytrzymałości – to się zgadza. Co jednak również rzuca się w oczy: naprawdę zaawansowane funkcje trudno już sensownie obsłużyć bezpośrednio przyciskami na urządzeniu. Szybko staje się jasne, że pełne wykorzystanie 60S przewidziane jest właściwie tylko w połączeniu z aplikacją na smartfona – co zresztą ma sens ze względów bezpieczeństwa. Aplikacja Sena Motorcycles jest przejrzysta i dobrze obsługuje się nią postojowo. Szczególnie praktyczna jest możliwość połączenia się z innymi kierowcami za pomocą kodu QR. To oszczędza czas i kończy z często żmudną konfiguracją poprzednich generacji interkomów.

Interesującą funkcją jest sterowanie głosowe, które obecnie działa ze wsparciem AI i dostępne jest w kilku językach. Pomysł jest obiecujący – można w ten sposób nie tylko wydawać proste komendy głosowe samemu urządzeniu (np. „głośniej”, „mesh włącz”), ale też rozmawiać bezpośrednio z asystentem głosowym smartfona. W teście działało to częściowo zaskakująco dobrze: bez naciśnięcia jednego przycisku udało mi się np. za pomocą Google Assistant wyliczyć trasę do oddalonego o niecałe 50 km Wiednia.

Jednak: komendy głosowe nie zawsze reagują niezawodnie. Czasem działa od razu, czasem nic się nie dzieje. To sprawia, że sterowanie w trasie jest nieco nieprzewidywalne, dlatego osobiście zazwyczaj wracałem do klasycznych przycisków – po prostu dlatego, że zawsze działają. Tutaj światło i cień w 60S leżą więc dość blisko siebie.

W przeciwieństwie do wielu innych systemów komunikacji, które wyglądem są raczej funkcjonalne niż atrakcyjne, SENA 60S oferuje zaskakująco wiele możliwości personalizacji. Zewnętrzna płytka obudowy systemu jest wymienna i można ją, w zależności od gustu, zamienić na wersję w kolorze ciemnochromowym, srebrnym metalicznym, perłowobiałym lub błyszczącym czarnym. Dodatkowo duże pokrętło regulacyjne dostępne jest w różnych kolorach. Kto lubi bardziej rzucać się w oczy, może dodatkowo dostosować w aplikacji kolor i sposób świecenia zintegrowanego paska LED – tzw. RideGlow. Dzięki temu system komunikacji można lepiej dopasować wizualnie do własnego kasku lub stylu jazdy, nie rezygnując przy tym z funkcjonalności. I mimo tej możliwości samodzielnego montażu i demontażu elementów, SENA 60S jest wodo- i pyłoszczelna zgodnie ze standardem IPX7. Nawet przy najbardziej obrzydliwym zimowym deszczu SENA (w przeciwieństwie do jeźdźca) nie miała problemu.

Gdy jeździmy motocyklem sami, systemu komunikacji będziemy zapewne w 90% czasu używać do dwóch rzeczy: słuchania muzyki i rozmów telefonicznych. Właśnie w tym obszarze zastosowania wybija się gwiazdorska godzina nowych głośników Harman Kardon. Podczas gdy poprzedni model 50S był często krytykowany za zbyt niską głośność, głośniki 60S, o 30% głośniejsze, wyraźnie temu zaradzają. Przy maksymalnej głośności dosłownie sprawiają, że uszy wibrują. Dzięki temu można bez problemu śledzić podcast nawet z zatyczkami do uszu i przy wyższych prędkościach na autostradzie.

Głośniki są jednak nie tylko głośniejsze, ale też lepsze jakościowo. Nawet nieoczywiste kierunki muzyczne jak metal odtwarzane są wyraźnie – to punkt, w którym wiele innych systemów osiąga swoje granice pod względem brzmienia. Problemy z jakością dźwięku zaczynają się dopiero we współpracy z innymi kierowcami, ale nie leżą one w samych głośnikach.

Praktyczne rozwiązanie: jeśli ktoś ma już swoje ulubione słuchawki do kasku, 60S można też używać przez wejście jack 3,5 mm. Ta możliwość podłączenia poszerza pole do indywidualnych zestawów i jest niecodziennym detalem w tej klasie urządzeń.

Sztuczna inteligencja jest obecnie na ustach wszystkich – również w SENA 60S ma odgrywać kluczową rolę. Wspierany przez AI algorytm w systemie ma za zadanie oddzielić zakłócające dźwięki tła, takie jak wiatr i hałas silnika, od ludzkiego głosu, zoptymalizować go i przekazać jak najwyraźniej – zarówno przy komendach głosowych, jak i podczas komunikacji interkomowej. Sam w sobie interesujący pomysł.

SENA idzie tu nawet inną drogą niż wielu konkurentów i świadomie rezygnuje z mocno kierunkowych mikrofonów. Zamiast tego mikrofon umieszczony jest centralnie w tulei – czyli w końcówce mikrofonu – a resztę ma wykonać AI. W teorii sprytnie rozwiązane, w praktyce jednak ujawnia się jedna z największych słabości 60S.

Bo redukcja szumów obecnie nie działa niezawodnie. Głównym problemem jest hałas wiatru. Do około 80 km/h jakość mowy przez interkom Mesh jest jeszcze dobra – powyżej tej prędkości AI zaczyna coraz bardziej odfiltrowywać także fragmenty głosu. Od około 130 km/h do rozmówcy dociera częściowo już tylko robotyczny zgrzyt. Proste przyłożenie ręki od spodu kasku natychmiast poprawia zrozumiałość, co jasno wskazuje na źródło problemu.

Zwłaszcza dla systemu w tej klasie cenowej taka słabość jest poważna. Zrozumiała komunikacja przy wyższych prędkościach należy do podstawowych wymagań nowoczesnego interkomu motocyklowego – tutaj 60S obecnie nie przekonuje. Fakt, że algorytmu AI nie da się dezaktywować ani regulować jego siły, dodatkowo ogranicza możliwości działania użytkownika.

Jedynym promyczkiem nadziei jest to, że system obsługuje aktualizacje Over-the-Air, dzięki czemu przyszłe usprawnienia oprogramowania mogą być instalowane bezprzewodowo. Pozostaje mieć nadzieję, że SENA celowo poprawi ten element – bo pozostały sprzęt daje właściwie najlepsze warunki do silnej jakości transmisji.

O ile jakość dźwięku pozwala na zrozumiałą komunikację, technologia stojąca za nią ma spory potencjał. W porównaniu z Mesh 2.0, Mesh 3.0 oferuje szereg usprawnień, które mają na celu przede wszystkim wyższą stabilność, lepszą jakość mowy i zoptymalizowany zasięg. Kluczową cechą jest kompatybilność wsteczna: Mesh 3.0 pozostaje w pełni kompatybilny ze wszystkimi dotychczasowymi urządzeniami SENA obsługującymi Mesh 2.0. Nowością jest jednak redukcja zakresu częstotliwości do zaledwie sześciu kanałów. Dzięki temu zmniejsza się prawdopodobieństwo kolizji danych, co w praktyce przekłada się na wyraźniejszą jakość rozmowy. System automatycznie sprawdza, czy dana częstotliwość jest wolna, zanim wyśle sygnał – wynikające z tego minimalne opóźnienie technicznie istnieje, ale podczas jazdy jest praktycznie niewyczuwalne.

Również interesujące: wspierane przez AI wykrywanie dźwięku działa obecnie wyłącznie w trybie Mesh 3.0. Rozróżnia ono mowę od zakłóceń i ma przyczyniać się do czystszej komunikacji – choć w praktyce, jak już wspomniano, nie zawsze działa to niezawodnie. SENA planuje według własnych zapowiedzi rozszerzyć tę funkcję później również na starsze wersje Mesh.

Jeśli chodzi o zasięg, 60S również zyskuje dzięki dodatkowej antenie. Według producenta poprawa wynosi 25–30% w porównaniu z 50S. W optymalnym przypadku – czyli przy dobrej widoczności – mają być możliwe zasięgi do 2 km w trybie prywatnym. Gdy sześciu lub więcej jeźdźców jedzie w odstępach około 1,6 km, zasięg w teorii może zostać rozszerzony do 8 km. W praktyce ściany skalne, zbocza gór czy budynki ograniczają zasięg znacznie wcześniej, co jednak nie ma większego negatywnego efektu. W trakcie grupowej przejażdżki grupa zazwyczaj utrzymuje się w miarę razem, a kilkaset metrów połączenie zawsze wytrzymuje. Jeśli się zerwie, przy pierwszej okazji błyskawicznie łączy się na nowo. Jednak nawet Mesh 3.0 nie jest całkowicie odporny na zakłócenia. Szczególnie w środowisku miejskim, z tysiącami sygnałów WiFi, Bluetooth, radiowych i telewizyjnych, może dochodzić do obniżenia jakości, ponieważ sygnały SENA trudniej przebijają się przez dżunglę częstotliwości. Tutaj nawet nowoczesne systemy natrafiają na fizyczne granice. 60S jednak nadal w akceptowalnym, dobrze wykorzystywalnym zakresie.

System Mesh rozróżnia tryb publiczny i prywatny. W trybie publicznym można komunikować się na łącznie dziewięciu kanałach z praktycznie nieograniczoną liczbą uczestników. W trybie prywatnym grupa jest ograniczona do 24 uczestników, co szczególnie nadaje się do zorganizowanych wycieczek z ustalonym gronem uczestników.

Dzięki nowej technologii Wave Intercom SENA wprowadza w 60S dodatkową możliwość komunikacji, działającą przez sieć komórkową. W zasadzie jest to połączenie VoIP – czyli rodzaj rozmowy głosowej przez internet, podobnie jak zna się to z połączeń WhatsApp. I dokładnie tak zachowuje się to w codziennym użytkowaniu: gdy połączenie internetowe jest stabilne, komunikacja działa wyraźnie, prosto i niezawodnie.

Szczególnie praktyczna jest towarzysząca aplikacja Wave Intercom, oferująca dodatkowo funkcję śledzenia lokalizacji na żywo. Dzięki temu można w czasie rzeczywistym widzieć, gdzie znajdują się pozostali członkowie grupy – pomocne zwłaszcza przy organizacji wspólnych wypadów, gdy czeka się jeszcze na przyjazd poszczególnych kierowców.

Jak można się spodziewać, komunikacja Wave natrafia na swoje naturalne granice w odległych lub górskich regionach. Bez stabilnego połączenia komórkowego trwałe połączenie po prostu nie jest możliwe – to logiczne i technicznie trudne do uniknięcia.

Mniej zrozumiałe jest jednak to, że automatyczne przełączanie z Wave Intercom na interkom Mesh, reklamowane przez SENA, w praktyce nie zadziałało. Według producenta system ma przy zerwaniu połączenia automatycznie przełączyć się w tryb Mesh, o ile w zasięgu znajdują się inne urządzenia. Mimo wielokrotnych prób nie udało się jednak odtworzyć tej funkcji przełączania w teście. To rozczarowujące, ponieważ właśnie to płynne przejście miało stanowić jedną z największych zalet hybrydowego systemu.

W porównaniu z poprzednim modelem 50S, SENA 60S stawia na nowszy standard Bluetooth 5.3. Wprowadza on w szczegółach kilka usprawnień technicznych względem Bluetooth 5.0, które wpływają przede wszystkim na wydajność, stabilność połączenia i zużycie energii.

Kluczową funkcją jest tzw. klasyfikacja kanałów. Umożliwia ona systemowi aktywne unikanie przeciążonych kanałów radiowych, co redukuje zakłócenia i zwiększa niezawodność połączenia – szczególnie istotne przy jednoczesnym użyciu wielu urządzeń Bluetooth, takich jak smartfon i nawigacja.

Funkcja obniżonej oceny połączenia zapewnia dodatkowo mniejsze zużycie energii, ponieważ urządzenia przy bezczynności szybciej przechodzą w tryb spoczynku i w razie potrzeby bez opóźnień znów się aktywują. To poprawia przede wszystkim czas pracy baterii podłączonych urządzeń.

Ponadto Bluetooth 5.3 optymalizuje tzw. protokół atrybutów (ATT), odpowiedzialny za wymianę informacji sterujących. Prowadzi to do szybszej reaktywności systemu, na przykład przy przełączaniu między źródłami audio lub przy korzystaniu z asystentów głosowych.

W praktyce Bluetooth w 60S pozostaje zazwyczaj jedynie kwestią poboczną obok Mesh i Wave Intercom, ale usprawnienia techniczne względem 50S są obecne i sensowne – szczególnie dla użytkowników, którzy chętnie łączą swój system równolegle z wieloma urządzeniami.

Ogólnie SENA 60S to udany rozwój w wielu obszarach. Wykonanie sprawia wrażenie wysokiej jakości, ergonomia elementów sterujących jest przemyślana, a dźwięk – zwłaszcza przy solowym użytkowaniu – przekonuje głośnością i klarownością. Również czas pracy baterii wypada solidnie, do 17 godzin przy pracy w trybie Mesh lub 22 godzin przy korzystaniu z Bluetooth. Dzięki USB-C i funkcji szybkiego ładowania urządzenie jest w pełni naładowane w zaledwie 1,5 godziny – 20 minut wystarcza już na ponad trzy godziny komunikacji Mesh.

Mimo wszystkich tych pozytywnych aspektów, 60S w obecnym stanie nie może być polecany bez zastrzeżeń. Szczególnie kluczowa nowość, wspierana przez AI redukcja szumów, rozczarowuje w teście. Od około 80 km/h zrozumiałość w komunikacji grupowej wyraźnie spada – przy wyższych prędkościach głos jest miejscami tak mocno filtrowany, że niemal nic nie da się zrozumieć. System komunikacji za 399 € według sugerowanej ceny detalicznej nie może sobie w 2025 roku pozwolić na tak poważną wpadkę.

Obecnie SENA 60S nadaje się więc co najwyżej dla jeźdźców jeżdżących solo, którzy chcą używać urządzenia głównie do słuchania muzyki i przy tym pragną możliwie najlepszego dźwięku. Kto natomiast planuje regularną komunikację grupową, powinien raczej jeszcze poczekać z zakupem – przynajmniej do czasu, aż SENA poprawi to za pomocą aktualizacji oprogramowania.