Waarom modern motorolie tegenwoordig een must is

Wie al wat langer op de motor zit – en misschien ook zelf sleutelt –, kent vast nog wel de oude wijsheid: "15W-40 erin, dat werkt wel." Destijds werd bedoeld: de goedkope autolie van de supermarkt om de hoek. Vroeger kon dat misschien nog, maar tegenwoordig is deze stelregel net zo achterhaald als een kickstarter op een supersport. Moderne motorfietsmotoren stellen namelijk compleet andere en strengere eisen aan motorolie dan een, twee of drie decennia geleden – en vooral compleet anders dan autoliefhebbers gewend zijn.

Dat betekent echter niet dat je een studie in smeertechniek nodig hebt om de juiste olie te kiezen. Wie gemakkelijk wil doen, kan op de website van zijn favoriete smeermiddelenfabrikant in de motorsectie kijken. Daar vind je de beste oliesoorten voor jouw tweewieler. En over studeren gesproken: Als je motor gloednieuw is, is het absoluut aan te raden om het gebruikershandleiding goed door te nemen. Daar staat vanuit de fabrikant alles wat je over motorolie moet weten – en wat bovendien je garantie niet in gevaar brengt. Wat nooit kwaad kan: de belangrijkste verschillen en technische bijzonderheden begrijpen.

Op het eerste gezicht lijken alle motoroliën min of meer inwisselbaar: Natuurlijk zijn er verschillende viscositeitsklassen, goedkeuringen en normen. Maar precies daar scheiden de wegen zich. Een belangrijke factor hierin zijn de steeds strengere Euro-normen in de autosector. Om brandstofverbruik en emissies te verlagen, worden tegenwoordig uiterst laagviskeuze motoroliën, zoals 0W-20, gebruikt in auto's. Wat in de auto logisch is, kan op de motor snel problematisch worden. De reden: motoren voor tweewielers zijn constructief anders ontworpen - en als hoogvermogensmotoren belasten ze de olie veel sterker en op een geheel eigen manier; te lage viscositeiten zijn dan eerder schadelijk.

Het belangrijkste technische verschil bevindt zich waar velen niet kijken: in de kern van de motor. Bij de meeste motorfietsen delen de motor, de versnellingsbak en de koppeling één en dezelfde oliekringloop. In auto's zijn deze componenten doorgaans gescheiden.

Juist de versnellingsbak vormt voor de olie een flinke uitdaging. De tandwielen genereren hoge oppervlakte drukken die de olie als het ware "kneden" en zwaar belasten. Daarom moet motorolie voor motorfietsen niet alleen uitstekende smering bieden, maar ook uitzonderlijk scherstabiel zijn – en die eigenschappen ondanks beduidend hogere belasting gedurende een service-interval behouden. Auto oliën zijn hiervoor meestal niet ontworpen.

Daar komt bij: Motorradmotoren maken doorgaans veel hogere toeren dan automotoren. Hoge toerentallen betekenen hogere temperaturen, snellere oliecircualtie en extra belasting voor de smeermiddelen. Kortom: Motorolie voor motorfietsen moet compatibel zijn met natte koppelingen en beter bestand zijn tegen belasting.

Een andere bijzondere situatie komt bijna uitsluitend voor in de motorwereld: luchtgekoelde of lucht/oliegekoelde motoren. Hoewel ze stilaan verdwijnen, zijn ze nog lang niet van de markt verdwenen. In vergelijking met volledig watergekoelde motoren worden ze blootgesteld aan veel grotere temperatuurschommelingen.

Dit heeft ook invloed op de motorolie. Die moet hoge olietemperaturen beter aankunnen en in dat bereik met een aangepaste warme viscositeit een stabiele oliedruk en een betrouwbare oliefilm waarborgen. Bij een koude start moet de motor daarentegen snel goed gesmeerd zijn. Ook hier blijkt opnieuw: een motorolie die zonder problemen in auto's functioneert, is niet de juiste keuze voor motorfietsen.

Zoals zo vaak geldt ook voor motoren dat wat zich op het circuit heeft bewezen, ook optimale prestaties en bescherming in het dagelijks gebruik biedt. Veel Motul motoroliën zijn ontwikkeld voor professionele motorraces en worden met succes op circuits wereldwijd gebruikt. De 300V Factory Line, verkrijgbaar in de segmenten Offroad en Road Racing, biedt ook de sportief ingestelde dagelijkse rijder een breed scala aan producten in elf verschillende viscositeiten. De 300V Factory Line High-Performance-oliën zijn bijzonder bestand tegen zowel mechanische als thermische belasting. Met de juiste viscositeit, zoals 15W-50, kan bij rijke mengsels de olieverdunning door onverbrande brandstof beter worden gecompenseerd en de oliedruk stabiel worden gehouden.

Ook de standaardmotoroliën uit productlijnen zoals 5100 en 7100 zijn altijd een goede keuze. Deze bevatten bovendien ester-componenten. Zelfs met deze producten profiteer je van de verzamelde race-ervaringen. Bijzonder is dat Motul met NGEN5 en NGEN7 de eerste is die zich richt op krachtige motoroliën die grotendeels uit hergeraffineerde basisoliën zijn vervaardigd – meer duurzaamheid zonder in te leveren op prestaties, volgens de fabrikant.

De diversiteit aan motormotoren is de laatste jaren enorm toegenomen. Verschillende constructietypen, koelconcepten en prestatie-eisen maken het onmogelijk om alles over één kam te scheren. Wie begrijpt waarom motorolie speciaal geformuleerd is, kan betere beslissingen nemen, de informatie op de olie verpakkingen beter interpreteren en in de online winkel sneller het gewenste product vinden. Want dat is het doel: dat de motormotor precies krijgt wat hij nodig heeft – niet meer, maar vooral ook niet minder.