SENA 60S Test van het nieuwe communicatiesysteem voor motorhelmen

Eigenlijk hadden we de SENA 60S al kort voor de EICMA 2024 voor het eerst op kantoor, toen echter nog met een pre-serie versie van de software. Die had nog enkele beperkingen, waardoor we de test hebben uitgesteld tot de start van het seizoen 2025. Nu, na enkele weken intensief gebruik van de SENA 60S tussen Barcelona en Wenen, presenteren we ons testresultaat. De nieuwe 60S kent stralende momenten, die deels echter ook door donkere schaduwzijden begeleid worden. Maar één ding tegelijk...

We beginnen, zoals waarschijnlijk de meeste klanten ook, met de montage van de 60S. Zoals bij veel actuele communicatiesystemen kan de houder ofwel met plakstrips aan de buitenkant van de helm bevestigd worden, of met een klem aan de helmschaal vastgezet worden. Terwijl de plakvariant met vrijwel elke helm compatibel is, hangt de geschiktheid van de klem ervan af of de binnenkant van de helm en de binnenzijde van de helmschaal verlijmd zijn en hoe breed de onderrand van de helm uitvalt. Een gangbare praktijk dus maar SENA gaat bij de 60S nog een stap verder.

Bijzonder vermeldenswaardig is dat er meteen twee verschillende helmhouders bij de levering inbegrepen zijn. Eén houder is uitgerust met een vaste zwanenhalsmicrofoon, wat hem ideaal maakt voor jet- en andere open helmen. De tweede maakt gebruik van een modulair systeem: microfoon en speaker worden hier via USB-C aangesloten en direct binnenin de helm gemonteerd perfect voor integraal- of systeemhelmen. In de praktijk levert dat een echte meerwaarde op, vooral voor bestuurders die regelmatig tussen verschillende helmen wisselen. Het slimme: de 60S kan dankzij een nieuwe magnetische vergrendeling razendsnel van de ene houder naar de andere overgezet worden een korte handeling volstaat, en het communicatiesysteem zit al veilig op de nieuwe helm. Dat bespaart tijd en verhoogt het gebruiksgemak enorm.

Bij het bedieningsconcept van de 60S blijft Sena zichzelf trouw en zet het in op het inmiddels bekende sturingsprincipe: een groot draaiwiel, waarmee onder andere het volume geregeld of muziek geskipt kan worden, plus drie extra knoppen één voor de intercomfuncties (meestal Mesh), één voor de smartphone en één voor speciale functies. Wie al een SENA-systeem zoals de 50S gebruikt heeft, vindt meteen zijn weg. Alle anderen hebben een korte gewenning nodig, maar de belangrijkste basisfuncties zoals muzieksturing, oproepen aannemen of het in- en uitschakelen van de Mesh-intercom heeft men snel onder de knie. De enige echt nieuwe knop is de schakelaar voor de nu voor het eerst ingebouwde zaklamp op de 60S. Dat snufje kan in het donker best van pas komen, maar werd door mij in het dagelijks gebruik nauwelijks benut.

In de praktijk werkt de bediening betrouwbaar. De bedieningselementen zijn goed voelbaar, ook met dikke handschoenen. De haptiek is solide, alles voelt hoogwaardig en robuust dat klopt zo. Wat echter ook opvalt: écht diepgaande functies laten zich via de knoppen direct op het toestel nauwelijks nog zinvol besturen. Hier wordt snel duidelijk dat het volledige gebruik van de 60S eigenlijk alleen in combinatie met de smartphone-app voorzien is wat om veiligheidsredenen ook zinvol is. De Sena Motorcycles App is overzichtelijk opgebouwd en stilstaand goed bedienbaar. Bijzonder praktisch: de mogelijkheid om via een QR-code met andere bestuurders te verbinden. Dat bespaart tijd en maakt een einde aan de vaak langdurige setup van vroegere intercomgeneraties.

Een interessante functie is de spraaksturing, die inmiddels met AI-ondersteuning werkt en in meerdere talen beschikbaar is. Het idee erachter is veelbelovend men kan zo niet alleen eenvoudige spraakcommando's aan het toestel zelf geven (bijv. harder, Mesh aan), maar ook direct met de spraakassistent van de smartphone praten. In de test werkte dat deels ook verrassend goed: zonder ook maar één druk op de knop kon ik bijvoorbeeld via Google Assistant een route naar het bijna 50 km verderop gelegen Wenen laten berekenen.

Echter: de spraakcommando's reageren niet altijd betrouwbaar. Soms lukt het meteen, soms gebeurt er helemaal niets. Dat maakt de sturing onderweg wat onvoorspelbaar, waardoor ik persoonlijk meestal weer terugviel op de klassieke knoppen simpelweg omdat die altijd werken. Hier liggen licht en schaduw bij de 60S dus vrij dicht bij elkaar.

Anders dan veel andere communicatiesystemen, die visueel eerder functioneel dan aantrekkelijk overkomen, biedt de Sena 60S verrassend veel mogelijkheden tot personalisatie. De buitenste behuizingsplaat van het systeem is verwisselbaar en kan naargelang de smaak vervangen worden door een variant in donkerchroom, metallic zilver, parelmoerwit of glanzend zwart. Bovendien is ook het grote draaiwiel in verschillende kleuren verkrijgbaar. Wie het extra opvallend wil, kan bovendien de geïntegreerde LED-lichtstrip de zogenaamde RideGlow via de app aanpassen in kleur en lichtgedrag. Daarmee laat het communicatiesysteem zich visueel beter afstemmen op de eigen helm of rijstijl, zonder daarbij aan functionaliteit te moeten inboeten. En ondanks deze mogelijkheid om hier zelfstandig onderdelen aan- en af te bouwen, is de SENA 60S volgens de IPX7-standaard water- en stofdicht. Zelfs met de vervelendste winterregen had de SENA (in tegenstelling tot de bestuurder) geen probleem.

Wanneer men alleen op de motor onderweg is, zal men zijn communicatiesysteem vermoedelijk 90% van de tijd voor twee dingen gebruiken: muziek luisteren en telefoneren. Precies in dit toepassingsgebied schittert de nieuwe Harman Kardon speakers. Terwijl het voorgaande model 50S vaker als te zacht bekritiseerd werd, brengen de 30% luidere speakers van de 60S hier een merkbare verbetering. Op maximaal volume laten ze de oren letterlijk trillen. Zo is het mogelijk om ook met oordopjes en bij hogere snelheden op de snelweg probleemloos een podcast te volgen.

De speakers zijn niet alleen luider, maar ook kwalitatief beter. Zelfs grillige muziekgenres zoals metal worden helder weergegeven een punt waarbij veel andere systemen qua klank hun grenzen bereiken. De problemen met de geluidskwaliteit beginnen pas in samenspel met andere bestuurders, maar liggen niet aan de speakers zelf.

Praktisch: mocht men al zijn favoriete koptelefoon voor de helm gevonden hebben, dan kan de 60S ook via een 3,5mm-jackaansluiting gebruikt worden. Deze aansluitmogelijkheid verruimt de speelruimte voor individuele opstellingen en is een niet vanzelfsprekend detail in deze toestelklasse.

Kunstmatige intelligentie is momenteel in aller mond ook in de Sena 60S zou het een centrale rol moeten spelen. Het AI-gestuurde algoritme in het systeem heeft als taak storende bijgeluiden zoals wind en motorlawaai van de menselijke stem te scheiden, deze te optimaliseren en vervolgens zo helder mogelijk door te geven zowel bij spraakcommando's als bij de intercomcommunicatie. Op zich een interessant idee.

SENA gaat hierbij zelfs een andere weg dan veel concurrenten en verzaakt bewust aan sterk richtinggevoelige microfoons. In plaats daarvan zit de microfoon centraal in de tuit dus het eindstuk van de microfoon en de AI zou de rest moeten overnemen. In theorie slim opgelost, in de praktijk toont zich echter één van de grootste zwaktes van de 60S.

Want de ruisonderdrukking werkt momenteel niet betrouwbaar. Het hoofdprobleem is het windgeluid. Tot ongeveer 80 km/u is de spraakkwaliteit via de Mesh-intercom nog goed daarboven begint de AI steeds meer ook delen van de stem eruit te filteren. Vanaf ongeveer 130 km/u komt er bij de gesprekspartner soms slechts een robotachtig geknars aan. Simpelweg de hand tegen de onderkant van de helm leggen verbetert de verstaanbaarheid onmiddellijk, wat de oorsprong van het probleem duidelijk aantoont.

Juist voor een systeem in deze prijsklasse is zo'n zwakte ernstig. Verstaanbare communicatie bij hogere snelheden behoort tot de basisvereisten van een moderne motor-intercom hierin kan de 60S momenteel niet overtuigen. Ook het feit dat het AI-algoritme niet uitgeschakeld of in sterkte aangepast kan worden, beperkt de handelingsruimte van de gebruiker verder.

Enige lichtpuntje: het systeem ondersteunt over-the-air updates, waardoor toekomstige softwareverbeteringen draadloos geïnstalleerd kunnen worden. Te hopen valt dat SENA hier gericht bijstuurt want de overige hardware levert eigenlijk de beste voorwaarden voor een sterke overdrachtskwaliteit.

Voor zover de geluidskwaliteit een verstaanbare communicatie toelaat, heeft de techniek erachter zeker potentieel. Vergeleken met Mesh 2.0 biedt de Mesh 3.0 een reeks verbeteringen, die vooral gericht zijn op hogere stabiliteit, betere spraakkwaliteit en een geoptimaliseerd bereik. Een centraal kenmerk is de achterwaartse compatibiliteit: Mesh 3.0 blijft volledig compatibel met alle bestaande SENA-toestellen die Mesh 2.0 ondersteunen. Nieuw is echter de reductie van het frequentiebereik tot slechts zes kanalen. Daardoor daalt de kans op datacollisies, wat zich in de praktijk uit in een helderdere gesprekskwaliteit. Het systeem controleert daarbij automatisch of een frequentie vrij is voordat een signaal verzonden wordt de daaruit voortvloeiende minimale vertraging is technisch weliswaar aanwezig, maar tijdens het rijden nauwelijks merkbaar.

Ook interessant: de AI-gestuurde geluidsherkenning werkt momenteel uitsluitend in de Mesh 3.0-modus. Ze onderscheidt tussen spraak en storende geluiden en zou zo moeten bijdragen aan een schonere communicatie ook al werkt dat in de praktijk, zoals reeds vermeld, niet altijd betrouwbaar. SENA is naar eigen zeggen van plan deze functie later ook naar oudere Mesh-versies uit te breiden.

Wat betreft bereik legt de 60S door een extra antenne eveneens een tandje bij. Volgens de fabrikant ligt de verbetering in het bereik van 2530% ten opzichte van de 50S. In het optimale geval dus bij vrij zicht zouden bereiken tot 2 km in de private modus mogelijk moeten zijn. Zodra zes of meer bestuurders met ongeveer 1,6 km afstand rijden, kan het bereik in theorie tot 8 km uitgebreid worden. In de praktijk beperken rotswanden, berghellingen of gebouwen het bereik wezenlijk eerder, wat echter geen groot negatief effect heeft. Doorgaans blijft men bij een groepstocht redelijk samen en enkele honderden meters haalt de verbinding zeker. Valt ze weg, dan wordt men bij de eerstvolgende gelegenheid razendsnel opnieuw verbonden. Toch blijft ook Mesh 3.0 niet volledig immuun voor storende invloeden. Vooral in stedelijke omgevingen met duizenden wifi-, bluetooth-, radio- en tv-signalen kan het tot kwaliteitsverlies komen, doordat de signalen van de SENA moeilijker hun weg vinden door de frequentiejungle. Hier stuiten zelfs moderne systemen op fysieke grenzen. De 60S echter weer op een acceptabel, nog steeds goed bruikbaar niveau.

Het Mesh-systeem onderscheidt tussen een publieke en een private modus. In de publieke modus kan men op in totaal negen kanalen met een praktisch onbeperkt aantal deelnemers communiceren. In de private modus is de groep beperkt tot 24 deelnemers, wat zich vooral leent voor gestructureerde tochten met een vaste groep deelnemers.

Met de nieuwe Wave Intercom-technologie voert SENA bij de 60S een extra communicatiemogelijkheid in, die via het mobiele netwerk werkt. In principe gaat het hierbij om een VoIP-verbinding dus een soort spraakoproep via het internet, vergelijkbaar met wat men van Whatsapp-oproepen kent. En precies zo gedraagt het gebruik zich ook in het dagelijks leven: is de internetverbinding stabiel, dan werkt de communicatie helder, eenvoudig en betrouwbaar.

Bijzonder praktisch: de bijbehorende Wave Intercom App biedt bovendien een functie voor live locatiebepaling. Daarmee kan men in real-time zien waar de overige groepsleden zich momenteel bevinden handig vooral bij het organiseren van gezamenlijke tochten, wanneer men nog wacht op de komst van individuele bestuurders.

Zoals te verwachten viel, stuit de Wave-communicatie in afgelegen of bergachtige gebieden op haar natuurlijke grenzen. Zonder stabiele mobiele verbinding is een blijvende verbinding simpelweg niet mogelijk dat is logisch en technisch nauwelijks te vermijden.

Minder navolgbaar is echter dat de automatische omschakeling van Wave Intercom naar Mesh-intercom, zoals door SENA geadverteerd, in de praktijk niet gewerkt heeft. Volgens de fabrikant zou het systeem bij verbindingsverlies automatisch naar de Mesh-modus moeten overschakelen, mits andere toestellen zich binnen bereik bevinden. Ondanks meerdere pogingen liet deze omschakelfunctie zich in de test echter niet reproduceren. Dat is teleurstellend, aangezien precies deze vloeiende overgang één van de grootste voordelen van het hybride systeem zou moeten zijn.

Vergeleken met het voorgaande model 50S zet de Sena 60S in op de nieuwere Bluetooth-standaard 5.3. Deze brengt in detail meerdere technische verbeteringen ten opzichte van Bluetooth 5.0 met zich mee, die zich vooral uiten in efficiëntie, verbindingsstabiliteit en energieverbruik.

Een centrale functie is de zogenaamde kanaalclassificatie. Ze stelt het systeem in staat overbelaste radiokanalen actief te vermijden, wat interferenties vermindert en de betrouwbaarheid van de verbinding verhoogt bijzonder relevant bij gelijktijdig gebruik van meerdere bluetooth-toestellen zoals smartphone en navigatie.

De functie van de verbindingsonderwaardering zorgt bovendien voor een lager energieverbruik, doordat toestellen bij inactiviteit sneller in de slaapstand overgaan en bij behoefte vertragingsloos weer actief worden. Dat verbetert vooral de accuduur van verbonden toestellen.

Bovendien optimaliseert Bluetooth 5.3 het zogenaamde attribuutprotocol (ATT), dat verantwoordelijk is voor de uitwisseling van stuurinformatie. Dat leidt tot een snellere reactievaardigheid van het systeem, bijvoorbeeld bij het omschakelen tussen audiobronnen of bij het gebruik van spraakassistenten.

In de praktijk blijft bluetooth bij de 60S meestal slechts een bijzaak naast Mesh en Wave Intercom, maar de technische verbeteringen ten opzichte van de 50S zijn aanwezig en zinvol juist voor gebruikers die hun systeem graag gelijktijdig met meerdere toestellen koppelen.

Al met al is de Sena 60S een geslaagde verdere ontwikkeling op veel vlakken. De afwerking voelt hoogwaardig aan, de haptiek van de bedieningselementen is doordacht, en de klank vooral bij solo-gebruik overtuigt door volume en helderheid. Ook de accuduur valt met tot 17 uur in Mesh-modus resp. 22 uur bij bluetooth-gebruik solide uit. Dankzij USB-C en snellaadfunctie is het toestel bovendien in slechts 1,5 uur volledig opgeladen 20 minuten volstaan al voor meer dan drie uur Mesh-communicatie.

Toch kan de 60S, ondanks al deze positieve aspecten, in de huidige staat niet zonder voorbehoud aanbevolen worden. Vooral de centrale vernieuwing, de AI-gestuurde ruisonderdrukking, stelt teleur in de test. Vanaf ongeveer 80 km/u neemt de verstaanbaarheid in de groepscommunicatie merkbaar af bij hogere snelheden wordt de stem soms zo sterk gefilterd dat er nauwelijks nog iets verstaanbaar aankomt. Een communicatiesysteem van toch wel 399 € volgens adviesprijs mag zich in 2025 geen zo'n grove misser veroorloven.

Momenteel is de Sena 60S daarom hoogstens geschikt voor solo bestuurders, die het toestel voornamelijk voor muziek luisteren willen gebruiken en daarbij het best mogelijke geluid wensen. Wie daarentegen regelmatige groepscommunicatie plant, doet er beter aan met de aankoop nog te wachten tenminste tot SENA via een software-update bijgestuurd heeft.